معایب اینترنت خانگی 5G؛ چرا این سرویس هنوز جای فیبر نوری را نمی گیرد؟ - کلوب آگهی

اینترنت خانگی 5G دقیقاً با همان سازوکار 5G گوشی های موبایل کار می نماید؛ یعنی امواج رادیویی نامرئی از دکل های مخابراتی به گیرنده داخل خانه می رسند. شاید بتوان مودم را با کابل شبکه به رایانه وصل کرد، اما آن کابل فقط تا پشت مودم کشیده شده است و کل مسیر اصلی به شکل بی سیم طی می گردد. نبود یک اتصال فیزیکی تمام کابلی تا منزل، ریشه بیشتر مشکلاتی است که در ادامه می خوانید.

سرعت اینترنت 5G خانگی به فیبر نوری نمی رسد

5G نسبت به اینترنت ماهواره ای (Satellite) و DSL فزونی محسوسی دارد، اما در برابر فیبر نوری حرفی برای گفتن ندارد. نمونه این تفاوت را می توان در مقایسه سرویس های خودِ T-Mobile دید: بسته میانی فیبر این اپراتور با 60 دلار در ماه، 1 گیگابیت (1000 مگابیت بر ثانیه) سرعت در اختیار کاربر می گذارد، در حالی که مقرون به صرفه ترین بسته 5G خانگی همان شرکت با همان قیمت، حداکثر به 354 مگابیت بر ثانیه می رسد.

شرکت Verizon هم شرایطی مشابه دارد: بسته 35 دلاری 5G خانگی آن به 100 مگابیت بر ثانیه محدود است و بسته 45 دلاری فقط تا 150 مگابیت بالا می رود؛ در حالی که مقرون به صرفه ترین بسته فیبر همین اپراتور با تنها 5 دلار بیشتر در ماه، دو برابر سرعت بسته دوم را ارائه می دهد. نکته اینجاست که 5G در محاسبات نظری تا 20 گیگابیت بر ثانیه ظرفیت دارد، اما کاربر خانگی اگر به کسری از این عدد هم برسد خوش شانس است. این ارقام فقط به سرعت دانلود مربوط می شوند؛ در بخش آپلود، فیبر نوری همان رقم اعلام شده را تحویل می دهد، ولی سرعت آپلود اینترنت خانگی 5G معمولاً به سختی از محدوده دورقمی فراتر می رود و در همان سطح پایین هم مدام نوسان دارد.

اتصال 5G اعتمادپذیری خطوط سیمی را ندارد

سقف سرعت اعلام شده برای سرویس 5G خانگی T-Mobile حدود 354 مگابیت بر ثانیه است، اما خود شرکت برآورد می نماید که سرعت واقعی در برخی بازه ها تا 170 مگابیت هم پایین بیاید. این یعنی سرویس خریداری شده هیچ تضمینی ندارد که همیشه در حد انتظار کار کند. هرچه 5G محبوب تر می گردد، دکل های هر منطقه به کاربران بیشتری خدمات می دهند و همین ترافیک فزاینده، کیفیت اتصال را در شرایطی خارج از کنترل کاربر پایین می آورد.

اینترنت خانگی 5G برخلاف فیبر، روزبه روز و حتی ساعت به ساعت یکنواخت نیست. ممکن است مدتی طولانی از سرویس راضی باشید و ناگهان، بدون هیچ تغییری در تجهیزات یا خانه، افت شدیدی در سرعت ببینید. اپراتورها هم برای مهار فشار روی شبکه، پهنای باند کاربران پرمصرف را به صورت عمدی محدود می نمایند (Throttling)؛ محدودیتی که در خطوط سیمی هم وجود دارد، اما در شبکه های بی سیم بسیار شدیدتر و پرتکرارتر رخ می دهد و اگر کاربر برای برطرف آن چاره ای نیندیشد، شرایط پایدار نخواهد شد.

موانع فیزیکی و آب وهوا روی سیگنال اثر می گذارند

در مسیر میان دکل 5G و خانه شما، هر مانعی مثل دیوار بتنی، شیشه ضخیم یا درختان بلند، بخشی از سیگنال را تضعیف می نماید. به همین علت محل قرارگیری گیت وی (Gateway) در خانه، خیلی بیشتر از مودم های کابلی بر کیفیت اینترنت اثر می گذارد؛ تا جایی که Verizon حتی یک ابزار قطب نما (Compass) در اختیار مشتریانش می گذارد تا برترین نقطه خانه را برای نصب گیرنده پیدا نمایند. جایگذاری روتر فیبر نوری هم اهمیت دارد، اما در آن بستر می توان با کابل شبکه، اتصالی مطمئن و مستقل از مودم تا رایانه کشید؛ مزیتی که در اینترنت بی سیم 5G وجود ندارد.

بخشی از این اختلال ها هم کاملاً خارج از اختیار کاربر است، زیرا دکل ها در فضای باز قرار دارند و شرایط جوی مستقیماً روی آن ها اثر می گذارد. تجربه مصرف نمایندگان نشان می دهد در هوای بارانی، برفی و هنگام رعدوبرق، سیگنال 5G از حالت عادی ضعیف تر می گردد. البته 5G برخلاف کابل های فیزیکی در سیل و طوفان شدید با قطعی فیزیکی روبه رو نمی گردد، اما اگر فردا باران ببارد، باید از پیش انتظار اینترنتی کم سرعت تر از روزهای آفتابی را داشت.

پوشش 5G هنوز در بسیاری از منطقه ها وجود ندارد

شاید بزرگ ترین نقطه ضعف اینترنت خانگی 5G برای بسیاری از خانواده ها این باشد که اصلاً در محل سکونت آن ها در دسترس نیست. این سرویس همچنان در حال توسعه است و برای استفاده از آن باید ابتدا شرایط پوشش اپراتور را در نقشه ها آنالیز کرد؛ در بدترین حالت، خانه ای در یک منطقه روستایی ممکن است هیچ راهی برای دریافت سیگنال 5G نداشته باشد. ساکنان شهرهای بزرگ و پرجمعیت معمولاً این دغدغه را ندارند، اما در استان های غربی آمریکا مانند یوتا (Utah) و نوادا (Nevada) شرایط تفاوت دارد.

در برخی منطقه ها، گروه هایی از شهروندان به دلایلی نظیر نگرانی های تندرستی یا حفظ زیبایی بصری محیط، با نصب دکل های تازه مخالفت می نمایند و بحث های پژوهشی پیرامون اثر امواج 5G بر سلامت انسان نیز همچنان جریان دارد. بدون در نظر گرفتن اینکه حق با کدام طرف است، همین اختلاف ها مانعی جدی در مسیر فراگیر شدن اینترنت خانگی 5G به شمار می آید.

همه اپراتورها اینترنت خانگی 5G ارائه نمی دهند

شرکت های Verizon و T-Mobile دو بازیگر اصلی این حوزه شناخته می شوند، اما همه ارائه دهندگان بزرگ اینترنت سراغ 5G خانگی نرفته اند. برای نمونه، اسپکتروم (Spectrum) هیچ سرویس 5G خانگی ندارد و حتی مقاله ای منتشر نموده که در آن با مقایسه خدمات خود با گزینه های بی سیم، نقاط ضعف این فناوری را برجسته ساخته است. کاکس (Cox) هم مسیر مشابهی را رفته و ادعا می نماید تمام بسته های کابلی اش از اینترنت بی سیم سریع تر هستند.

حتی اگر اپراتور منتخب کاربر امروز 5G خانگی ارائه دهد، تضمینی برای پایداری همیشگی این عرضه وجود ندارد. شرکت AT&T در ژانویه 2025 (January 2025) سرویس 5G خانگی خود را در استان نیویورک، به علت قانون دولتی تنظیم تعرفه پهن باند در این استان، متوقف کرد. نیویورک پرجمعیت ترین شهر آمریکا را در خود دارد و در نتیجه، جمعیت فراوانی از شهروندان مستقیماً تحت تأثیر این تصمیم قرار گرفتند. این سرویس در منطقه ها دیگر همچنان فعال است، اما این رویداد نشان می دهد تغییرات مقررات محلی می تواند خدمات یک منطقه را ناممکن کند.

صرفه جویی در هزینه، ارزش ریسک ها را ندارد

با کنار هم گذاشتن ارقام مشخص می گردد که تقریباً در هر رده قیمتی، فیبر نوری سرعتی بالاتر یا دست کم برابر با 5G ارائه می دهد و در عین حال ثبات و اطمینان بسیار بیشتری به همراه دارد. برای نمونه، بسته 5G Home Ultimate شرکت Verizon با 60 دلار در ماه به سرعت دانلود 1000 مگابیت می رسد، در حالی که برای دریافت همین سرعت روی فیبر باید 90 دلار پرداخت؛ با این تفاوت اساسی که در فیبر نوری سرعت آپلود دقیقاً برابر با سرعت دانلود است، اما همین بسته به ظاهر پیشرفته 5G در بخش آپلود روی سرعت 75 مگابیت قفل شده است.

کاربری که فقط به وبگردی سبک و تماشای چند ویدیوی کوتاه می پردازد شاید این فاصله را حس نکند، اما برای ارسال فایل های حجیم، پخش زنده یا بارگذاری محتوا، این اختلاف چشمگیر کاملاً ملموس است و نوسان مداوم سیگنال هم شرایط را دشوارتر می نماید. در بیشتر موارد، کاربر هزینه کمتری پرداخت نمی نماید، اما سرویسی با اطمینان بسیار پایین تر تحویل می گیرد.

تأخیر متغیر، بلای جان بازی های آنلاین و تماس های ویدیویی است

سرعت بالا همه ماجرا نیست؛ زمان رفت وبرگشت بسته های داده (Latency) و نوسان آن (Jitter) هم برای بسیاری از کاربردها نقشی مشخص نماینده دارد. سیگنال نوری درون کابل فیبر، مسیری مشخص و کوتاه را با سرعت نور طی می نماید و به همین علت زمان پینگ آن همیشه ثابت و پایین می ماند. در سوی مقابل، موج رادیویی 5G در محیطی پر از امواج مزاحم حرکت می نماید و در هر لحظه ممکن است زمان رسیدن داده ها دستخوش نوسان گردد.

این بی ثباتی برای گیمرهای آنلاین، حاضران در جلسات ویدیویی و هر کاربری که به ارتباط زنده احتیاج دارد، به معنی لگ، پرش تصویر و وقفه های آزاردهنده است. بازی های رقابتی و حساس که به واکنش های میلی ثانیه ای وابسته اند، روی چنین اتصالی کاملاً غیرقابل پیش بینی عمل می نمایند؛ مسئله ای که روی بستر فیبر نوری به ندرت رخ می دهد.

مودم های 5G برق بیشتری مصرف می نمایند و حرارت بالاتری دارند

گیرنده های 5G برای پردازش امواج پیچیده رادیویی به تراشه هایی قدرتمندتر از مودم های معمولی احتیاج دارند و این یعنی مصرف برق بیشتر و فراوری گرمای افزون تر. چنانچه گیت وی در مجاورت پنجره و زیر تابش مستقیم آفتاب قرار بگیرد، افزایش شدید دما راندمان دستگاه را کاهش می دهد و از طول عمر قطعات آن می کاهد.

قطع شدن برق شهری نیز چالش های این سرویس را دوچندان می نماید؛ دکل های مخابراتی برای ادامه کار به انرژی احتیاج دارند و در صورت سرانجام شارژ باتری های اضطراری آن ها، اتصال خانه های پیرامون قطع خواهد شد. از همین رو در منطقه های با ناپایداری شبکه توزیع برق، اینترنت خانگی 5G گزینه ای مطمئن نخواهد بود، مگر آنکه کاربر برای تجهیزات داخل منزل از منبع تغذیه بی وقفه (UPS) بهره بگیرد.

این محدودیت ها به معنای ناکارآمدی کامل اینترنت خانگی 5G نیست. شرایط و تعرفه ها در هر منطقه جغرافیایی تفاوت دارد و در نقاطی که دسترسی به شبکه فیبر یا کابل سیمی مقدور نباشد، این سرویس بی سیم همچنان راهکاری مؤثر برای اتصال به شبکه جهانی به شمار میرود؛ مشروط بر آنکه کاربر با آگاهی کامل از این کاستی ها اقدام به خرید کند.

پیشنهاد اختصاصی سردبیر (علیرضا مجیدی)

این مقاله مجذوب کننده و جالب بود؟! پس برای خواندن این نوشته های مرتبط کلیک کنید:

• چرا با وجود هوش مصنوعی و ایجنت های هوشمند حجم کاری انسان افزایش یافته است؟
• داستان زندگی هانری دونان و شکل گیری سازمان صلیب سرخ
• با این برنامه رایگان ناچ بالای صفحه اندروید را به دکمه همه کاره تبدیل کنید
• برترین فریم ریت برای گیم چقدر است و از چه عددی به بعد بی فایده می گردد؟
• حساب های کاربری زامبی چیستند و چرا اطلاعات ورود قدیمی شما دیگر امن نیستند؟
• چت بات ها رازنگهدار نیستند؛ پیغام های خصوصی چگونه به دست پلیس، کارفرما و عموم مردم می رسند؟